Άρθρα

Το καλοκαίρι της πρώτης Γυμνασίου το περίμενα πώς και πώς! Η πρώτη Γυμνασίου ήταν μια χρονιά πολύ δύσκολη, γεμάτη άγχος, με απανωτά διαγωνίσματα που κάποιες βδομάδες έπεφταν βροχή. Η χρονιά εκείνη μου φάνηκε ατελείωτη. Θυμάμαι ότι καθώς η σχολική χρονιά τραβούσε προς το τέλος της, ένιωθα και τις δικές μου δυνάμεις να εξαντλούνται. Όταν πια έφτασε ο Απρίλης δεν άντεχα άλλο να περιμένω. Ευχόμουν το καλοκαίρι  να φθάσει όσο πιο γρήγορα γίνεται, για να χαλαρώσω και να κάνω τα πράγματα που με ευχαριστούν ξέγνοιαστα, μακριά από τις σχολικές μου υποχρεώσεις. Το καλοκαίρι είναι η αγαπημένη μου εποχή, όπως εξάλλου φαντάζομαι και όλων των παιδιών.

Το καλοκαίρι έφτασε, όμως εγώ δεν χαλάρωσα, ούτε ευχαριστήθηκα τίποτα! Γιατί το καλοκαίρι εκείνο το «έχασα», καθώς εγώ χάθηκα μέσα στην Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή. Εκ των υστέρων έμαθα ότι τα πράγματα που με βασάνιζαν από τη δευτέρα Δημοτικού και, που μάλλον είχα συνηθίσει αφού δεν με εμπόδιζαν ιδιαίτερα, φούντωσαν σε τέτοιο σημείο που πλέον δεν ήμουν σε θέση να κάνω κυριολεκτικά τίποτα. Η ζωή μου έγινε πλέον μαρτυρική.

Ένας τεράστιος φόβος κυρίευσε το  μυαλό και την ψυχή μου! Ότι θα βλάψω τη μητέρα μου και τη γιαγιά μου, τα δύο πιο κοντινά και αγαπημένα μου πρόσωπα· άθελά μου, είτε επειδή αμέλησα να κάνω κάτι είτε επειδή ήμουν απρόσεχτος ή ακόμη χειρότερα, επίτηδες επειδή ήμουν κακός άνθρωπος! Σκέψεις και εικόνες για αναρίθμητα ατυχήματα που μπορούσα να προκαλέσω και που έπρεπε να προλάβω να αποτρέψω με καταδίωκαν διαρκώς. Πίστευα ότι αν δεν τα προλάβαινα θα ήμουν εγώ υπεύθυνος για αυτά. Αισθανόμουν αφόρητο άγχος και τεράστιο βάρος ευθύνης. Αργότερα, στη διάρκεια της θεραπείας που ακολούθησα, έμαθα -προς μεγάλη μου ανακούφιση- ότι αυτές οι σκέψεις και οι εικόνες είναι ιδεοληπτικές, είναι δηλαδή συμπτώματα της Ιδεοψυχαναγκαστικής Διαταραχής, τα οποία με κάνουν να αισθάνομαι ότι βρίσκομαι σε κατάσταση άμεσης και πραγματικής απειλής, ενώ στην πραγματικότητα είμαι ασφαλής.

Οι πρώτες σκέψεις που θυμάμαι στην αρχή εκείνου του «χαμένου» καλοκαιριού ήταν οι πολύ ζωηρές εικόνες της γιαγιάς μου να γλιστράει στο χαλί της εισόδου και να τραυματίζεται σοβαρά. Το άγχος μου χτύπαγε κόκκινο. Η είσοδος και η έξοδος της γιαγιάς μου από το σπίτι έγινε για εμένα μια επικίνδυνη αποστολή!  Της κρατούσα πάντα το χέρι για να μη μπερδευτούν τα πόδια της στο χαλί της εισόδου και πέσει. Και επειδή το μυαλό μου έψαχνε διαρκώς κινδύνους, τους έβρισκε! Η αναπνοή μου έγινε μια ακόμη απειλή. Δεν έπρεπε να αναπνέω κοντά στη γιαγιά και τη μαμά γιατί θα τις βλάψω, έλεγε το μυαλό μου. Και  φυσικά προσπαθούσα να κρατάω την αναπνοή μου όσο βρισκόμουν κοντά τους, κάτι που πολλές φορές μού ήταν πολύ δύσκολο, αφού ήταν αδύνατον να κρατήσω την αναπνοή μου για πολλή ώρα. Εκείνο τον καιρό μού ήταν αδιανόητο να μην υπακούσω το μυαλό μου. Όποιο και αν ήταν το κόστος. Εξάλλου, οι απειλές φάνταζαν πραγματικές.

Μια άλλη απειλή ήταν οι πόρτες του σπιτιού μου και του αυτοκινήτου. Το μυαλό μου μού έλεγε ότι θα χτυπήσω κάποιον καθώς τις έκλεινα, παρόλο που μέσα μου γνώριζα ότι κανείς δεν βρισκόταν σε κοντινή απόσταση, ώστε να τον χτυπήσω. Αναγκαζόμουν να ελέγχω γύρω μου ξανά και ξανά, αρκετές φορές πριν τελικά τις κλείσω, αλλά και πάλι σιγά, πολύ σιγά και προσεκτικά. Όμως και τότε δεν ήμουν μέσα μου σίγουρος ότι δεν χτύπησα κάποιον. Αμφέβαλα και δεν πίστευα τα ίδια μου τα μάτια! Ήταν εφιαλτικό!

Επιπλέον, τα αντικείμενα γύρω μου έγιναν επικίνδυνα.  Κυρίως τα απορρυπαντικά, τα καθαριστικά και γενικά οτιδήποτε περιείχε χημικά. Φοβόμουν ότι αν τ’ ακουμπούσα και μετά ακουμπούσα κάποιον άλλον, θα τον έβλαπτα. Εκείνο τον καιρό μού ήταν αδύνατον να ακουμπήσω κυριολεκτικά οτιδήποτε, ή σε περίπτωση που αναγκαζόμουν να ακουμπήσω κάτι, έπλενα τα χέρια μου διαρκώς και με ιδιαίτερη προσοχή και επιμονή σε σημείο τα χέρια μου να ματώνουν. Επίσης, δεν άφηνα τη μητέρα μου και τη γιαγιά μου να πλησιάζουν το κρεβάτι μου και να ακουμπούν τα πράγματά μου γιατί τα θεωρούσα μολυσμένα και επικίνδυνα. Ένιωθα ότι έπρεπε να τις προστατεύσω με κάθε τρόπο! Και οι απειλές ήταν αναρίθμητες! Πώς να τις προλάβω!

Οι βλάσφημες σκέψεις ήρθαν κάπως αργότερα. Εισέβαλαν στο μυαλό μου ξαφνικά και, καθώς συχνά μπερδεύονταν με σεξουαλικές εικόνες, με έκαναν να νιώθω πάρα πολύ άσχημα. Δεν μπορούσα με κανέναν να τις μοιραστώ. Τι θα σκέφτονταν για εμένα! Προσπαθούσα απεγνωσμένα να τις διώξω με κάθε τρόπο, να «καθαρίσω» το μυαλό μου απ’ αυτές. Και στην προσπάθειά μου αυτή γινόμουν ολοένα και πιο ευρηματικός. Οι λύσεις όμως που έβρισκα δεν διαρκούσαν πολύ, καθώς οι σκέψεις πάντα επέστρεφαν χειρότερες και πιο ενοχλητικές. Μία «λύση» που είχα βρει όταν είχα μια κακή σκέψη ήταν να επαναλαμβάνω ακριβώς αυτό που έκανα αμέσως πριν την κακή σκέψη, δηλαδή να «ακυρώνω» την κακή σκέψη γυρίζοντας τον χρόνο πίσω. Αυτό και τα άλλα πράγματα που έκανα για να ακυρώνω τις κακές μου σκέψεις έμαθα στη θεραπεία μου ότι ονομάζονται καταναγκαστικές πράξεις ή καταναγκασμοί και είναι και αυτά συμπτώματα της Ιδεοψυχαναγκαστικής Διαταραχής.   

Πίστευα ότι ήμουν κακός και όσο πάλευα να είμαι καλός τόσο μέσα μου δεν τα κατάφερνα και ένιωθα χειρότερα. Προσπαθούσα να διώχνω τις σκέψεις με συγκεκριμένες κινήσεις του χεριού μου, όπως διώχνει κανείς ένα ενοχλητικό έντομο, όμως εκείνες επέστρεφαν χειρότερες και πιο ενοχλητικές, όπως τα ενοχλητικά έντομα. Έλεγα συγκεκριμένα λόγια μέσα μου για να «καθαρίσω» το μυαλό μου από τις κακές σκέψεις, αλλά όπως συνέβαινε και με τις κινήσεις του χεριού, οι κακές σκέψεις πάντα επέστρεφαν χειρότερες και πιο ενοχλητικές. Και εγώ φοβόμουν ότι έχω κάνει αμαρτία και ότι θα τιμωρηθώ από τον Θεό. Προσευχόμουν διαρκώς και ζητούσα από τον Θεό να με συγχωρέσει. Και η προσευχή μου μεγάλωνε διαρκώς στην προσπάθειά μου να νιώσω ανακούφιση από τον φόβο ότι θα με τιμωρήσει ο Θεός.

 Ανησυχούσα ότι κάτι δεν πάει καλά μαζί μου, εφόσον μόνο εγώ έκανα αυτά τα πράγματα και ότι μάλλον είχα κάποιο σοβαρό ψυχολογικό πρόβλημα. Άλλες φορές πάλι είχα την κρυφή ελπίδα ότι οι σκέψεις αυτές ήταν περιστασιακές και ότι θα έφευγαν από μόνες τους χωρίς να χρειαστώ κάποια βοήθεια. Όταν τελικά αποφασίσαμε να ζητήσουμε βοήθεια, η μητέρα μου και εγώ πιστεύαμε ότι ο ψυχολόγος θα μου έδινε κάποιες απλές συμβουλές για να διώχνω τις σκέψεις μου και ότι όλα θα επέστρεφαν γρήγορα στο κανονικό. Όταν έμαθα ότι είχα Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή και ότι θα χρειαζόταν να κάνω μια ειδική θεραπεία, στην αρχή με ενόχλησε αλλά μετά, αφού έμαθα ότι είναι κάτι συχνό, δηλαδή ότι 1 στα 200 παιδιά το έχουν και κυρίως εφόσον έμαθα ότι ξεπερνιέται, ανακουφίστηκα.

Αυτό που με βοήθησε πάνω από όλα ήταν να μάθω και κυρίως να καταλάβω τι είναι η Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή, διότι αν δεν ξέρεις τι σου συμβαίνει, δεν ξέρεις πώς να το αντιμετωπίσεις. Το ότι πήγα σε κάποιον ειδικό που μου το εξήγησε ήταν για εμένα πολύ σημαντικό. Έπειτα με βοήθησαν πολύ οι ασκήσεις θάρρους που έκανα με την μέθοδο της Έκθεσης με Παρεμπόδιση της Αντίδρασης ή πιο σύντομα, Ε.μΠ.Α., όπου σταδιακά ήρθα αντιμέτωπος με τους φόβους μου. Οι ασκήσεις αυτές ήταν αρκετά δύσκολες και για να τις φέρω εις πέρας χρειάστηκε να επιστρατεύσω όλες μου τις δυνάμεις. Είχα συνεχώς στο μυαλό μου ότι  η κατάσταση που είχα περάσει αμέσως πριν ξεκινήσω τη θεραπεία μου ήταν πραγματικά εφιαλτική και ότι έπρεπε με κάθε τρόπο να μην επαναληφθεί. Αυτή η σκέψη μού έδινε το θάρρος και την ώθηση που χρειαζόμουν για να βάζω τα δυνατά μου στις ασκήσεις θάρρους.  Δεν ήθελα να χάσω κανένα άλλο καλοκαίρι της ζωής μου και γι’ αυτό επικέντρωσα τις σκέψεις μου στο πώς θα το πετύχω.

Και το πέτυχα! Χρειάστηκε πολύ περισσότερος χρόνος από αυτόν που αρχικά πίστευα ότι θα χρειαζόταν και πολλή περισσότερη προσπάθεια, όμως τελικά κατάφερα να ξεπεράσω την Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή και να κερδίσω το φετινό και τα επόμενα καλοκαίρια της ζωής μου. Βέβαια θα χρειαστεί αρκετός χρόνος για να σβήσει η ανάμνηση του περσινού καλοκαιριού από την μνήμη μου, όμως το ευχάριστο είναι ότι η Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή δεν μπορεί να μου κάνει πλέον τίποτα αφού έχω μάθει πώς να την αντιμετωπίζω και δεν τη φοβάμαι πια!